Heritage: valorisatie van luchtfoto- en orthofoto-erfgoed van het NGI
In 2025 heeft het NGI een belangrijke mijlpaal bereikt in de valorisatie van zijn historisch luchtfotografisch erfgoed met de voortzetting van het Heritage-project. Dit project heeft tot doel de toegankelijkheid van de fotoarchieven die het Instituut sinds de naoorlogse periode heeft opgebouwd te verbeteren en het hergebruik ervan door overheden, onderzoekers, professionals en het grote publiek te vergemakkelijken.
De luchtfoto’s die systematisch zijn gemaakt tussen 1947 en 2007, evenals de daaruit voortvloeiende orthofoto’s, vormen een uitzonderlijke documentatiebron voor de studie van de evolutie van het Belgische landschap. Dankzij hun hoge resolutie en de continuïteit van de opnamecampagnes bieden ze een uniek inzicht in de stedelijke, agrarische, ecologische en landschappelijke veranderingen die in de loop van meerdere decennia werden vastgelegd. Ondanks hun wetenschappelijke, historische en erfgoedwaarde, waren deze bronnen tot nu toe relatief moeilijk toegankelijk voor niet-gespecialiseerde gebruikers.
Het project Heritage beoogt deze beperking weg te nemen door nieuwe instrumenten voor de verspreiding en raadpleging van gegevens te ontwikkelen. Een eerste fase van het project, uitgevoerd in 2025, bestond uit het opzetten van de technische infrastructuur die de publicatie van de archieven in de vorm van interoperabele online diensten mogelijk maakt. Bij dit werk waren verschillende teams van het NGI betrokken voor het identificeren van publiceerbare bronnen, het consolideren van de metagegevens, het configureren van de productieketens en de integratie van de gegevens binnen geo.be. De ontwikkeling van dit project wordt in 2026 voortgezet.
De historische orthofoto’s zijn voortaan toegankelijk via verschillende raadpleegdiensten die voldoen aan de internationale normen van het Open Geospatial Consortium (OGC). Deze diensten bestrijken verschillende decennia, van de jaren 1940 tot de jaren 2010, en kunnen rechtstreeks worden geïntegreerd in de voornaamste geografische informatiesystemen. Een specifieke dienst biedt ook toegang tot historische luchtfoto’s en de bijbehorende metagegevens, wat het identificeren van de beschikbare bronnen en het gebruik ervan in verschillende gebruikscontexten vereenvoudigt.
Naast het behoud van het nationale fotografisch erfgoed opent deze ontsluiting nieuwe perspectieven in tal van domeinen. Onderzoekers beschikken voortaan over een vlottere toegang tot tijdreeksen waarmee ze de evolutie van landschappen en ecosystemen kunnen analyseren. Studiebureaus, overheidsadministraties en lokale besturen kunnen op deze archieven terugvallen om de evolutie van het grondgebied te documenteren en hun analyses te onderbouwen. Ook professionals uit de vastgoed-, grond- en juridische sector vinden hierin een waardevolle bron van historische informatie waarmee de vroegere toestand van percelen of infrastructuur kan worden gereconstrueerd.
Door de toegang tot deze gegevens verder te verruimen, wil het NGI dit uitzonderlijke erfgoed toegankelijk maken voor een steeds breder publiek, ten voordele van de samenleving.